In het zonnige Monte Gordo geniet Silke Jonkman van haar baan: hardlopen. Een sport die haar de afgelopen jaren veel blessures opleverde. De 29-jarige atlete vertelt openhartig over te licht zijn, leven met RED-S en hoe ze zich steeds meer atleet voelt. Een gesprek na haar langste duurloop (19 kilometer in Portugal) in meer dan een jaar.
Wat doe je in het zuiden van Portugal, in Monte Gordo?
‘Het was een beetje impulsief om op trainingskamp te gaan. Sinds januari ben ik aan het opbouwen na mijn blessure. Ik kon met mijn sponsor HOKA naar Font Romeu. Maar de paden zijn daar best wel slecht en zover in mijn revalidatie ben ik nog niet. Mijn team gaat elk jaar naar Monte Gordo, dus toen dacht ik: dat is ook wel lekker. De fysio’s zijn mee, er is goede begeleiding. Ik ben hier om goed te trainen. Zondag liep ik mijn eerste lange duurloop sinds maanden. Heel fijn dat je weer mee kan doen. Het voelt als vanouds. Ik voel mij gewoon echt weer atleet. Dat hoop ik vast te houden.’
Even terug in de tijd. In 2022 plaatse je je onverwachts voor het EK atletiek in München vertelde je. Toen had je al met een lange blessure te maken.
‘Dat was echt een grote verrassing. Vanuit de 1500 en 3000 meter ging ik opeens een 10.000 meter lopen. Daar bleek ik toch iets meer aanleg voor te hebben. Een jaar eerder sloot ik aan bij Team 4 Mijl in Groningen. Die winter ging ik naar Kenia op trainingskamp. Er gingen teamgenoten heen en toen dacht ik: o, leuk, ik ga mee. Ik was daar geblesseerd aan mijn enkel en achillespees, dus fietste veel. In april besloot ik samen met mijn coach Eddy Kiemel weer in een wedstrijd te starten: de 10 kilometer in Stadskanaal, waar ik tot mijn verbazing 33:13 minuten liep. Eddy zei toen: dat vind ik vrij snel voor iets waarvoor je niet hebt getraind. Daarna besloten we om bij de The Night of the 10.000 m PB’s in Londen te starten. Gewoon lekker gelopen, toen liep ik opeens 32:25 minuten. Dat was vijf seconden boven de EK-limiet, waar ik niet mee bezig was. Bij de Europacup en Gouden Spike over 10.000 meter daarna haalde ik genoeg punten voor EK-kwalificatie. 2022 voelde wel als mijn doorbraakjaar. Na de EK werd ik tweede Nederlandse bij de Dam tot Damloop, ik won de 4 Mijl en werd Nederlands kampioen cross. Daarmee plaatste ik mij ook nog voor de EK cross. Daarnaast tekende ik het contract bij mijn huidige sponsor HOKA.’
In 2023 liep je een voetblessure op in Portugal, op trainingskamp. Hoe gebeurde dat?
‘Dat was gewoon overbelasting denk ik. Een overbelaste peesplaat, vertelde de sportarts in Nederland al snel. Daar moet je mee oppassen. Met de voet ingetapet besloot ik toch weer van start te gaan in de 10.000 meter in Londen, omdat er zo weinig sterkbezette races zijn. Met een volledig ingetapte voet stond ik aan de start, de wedstrijd was geen succes. Ik liep met pijn en twijfels en daar loop je gewoon geen goede 10 mee. Achteraf heb ik nog wel geluk gehad dat ik wel ben gefinisht, want later bleek deze tijd wel opnieuw voldoende voor EK kwalificatie. Ik trainde dat jaar heel veel op de AlterG, ook intervallen (een geavanceerde loopband waarbij je met minder lichaamsgewicht loopt, red.). Ik kon met mijn voet vervolgens wel wat lopen, maar niet zoveel. Het was niet per se een leuk jaar. Ik had telkens een beetje last. Na mijn vakantie in Thailand, waar ik niet echt hard kon lopen, waren de blessures allemaal over. Achteraf dacht ik: als ik eerder rust had genomen, dan had dat veel opgelost. Ik besloot: ik ga niet meer met pijn lopen. Na de vakantie had ik weer zin om veel te trainen.’
Check ook: Fotodagboek van Ivar Engels in Monte Gordo
In september 2023 leek het weer de goede kant op te gaan voor je. Je maakte je wedstrijdrentree in de Tilburg Ten Miles maar een dag later liep je in een duurloop weer tegen een blessure aan: een stressfractuur in je rug. Hoe kwam dat?
‘Ik was veel te licht. Niet bewust om zo licht mogelijk te zijn. Maar ik ben wel het type die alles (en ook voeding) heel goed wil doen. Mijn perceptie was op dat moment niet top. Ik at wel heel gezond, maar wat voor de meeste mensen gezond is, is niet perse gezond voor een lange afstandsatleet. Na mijn stressfractuur zijn er veel medische onderzoeken gedaan. Zo kwamen we er achter dat ik osteoporose heb, waarschijnlijk veroorzaakt door mijn lage gewicht. Tegenwoordig hoor je vaak de term RED-S, dat staat voor Relative Energy Deficiency in Sport. Daar had ik ook me te maken, mijn hormoonwaardes waren niet goed, waardoor je lichaam gewoon niet gezond is. Daarnaast bleek ik ook nog de pech van een genetische aandoening aan mijn nieren te hebben, waardoor ik ook te veel calcium uitscheid. Dat is natuurlijk niet handig voor een atleet. Samen met mijn gynaecoloog, internist en diëtiste hebben we nu een plan opgesteld hoe ik zo gezond mogelijk toch mijn sport kan blijven uitoefenen.’
Zijn er veel atleten met RED-S?
‘Ik heb best wel veel berichten van atleten en recreanten gehad die met dit zelfde probleem worstelen. ,Het komt veel meer voor bij hardlopers dan ik dacht. Je legt toch snel focus op gewicht. Een balans vinden is heel lastig. Ik ben op dit moment een stuk zwaarder dan in 2023. Of dit mijn ideale wedstrijdgewicht is weet ik ook niet. Hoe ben je gezond, daar moet je vooral op focussen denk ik. Ik voel mij veel gezonder dan drie jaar geleden. Mijn omgeving vond toen ook wel dat ik licht was hoor. Dat wuifde ik een beetje weg. Ik zei: het valt wel mee. Qua prestaties ging het goed, maar het was niet duurzaam. Ik weet nog dat ik een wedstrijd goed liep, maar een week later als een vaatdoek op de training stond. Dat mijn coach ook zei: ga maar naar huis, want dit heeft geen zin. Ik herstelde totaal niet. Dat zijn tekenen dat het niet goed gaat. Dan wordt lopen ook niet leuk. De afgelopen jaren heb ik echt geleerd dat het ook leuk moet zijn. Dan loop je veel duurzamer.’
Vervolgens komen de EK atletiek in Rome eraan in 2024. Hoe zag die aanloop eruit?
‘Die was ook heel raar. Ik liep geen wedstrijd over 10 kilometer dat jaar, voor de EK. Dat was niet verstandig met mijn blessuregevoeligheid. Dat jaar mochten vijf Nederlandse dames meedoen, een zege dat ik als vijfde was geplaatst. Ik ging in 2024 ook met meer verwachtingen en bewijsdrang naar het toernooi. Je wilt toch graag laten zien wat je. Die druk leg je vooral jezelf op hoor. Op dat moment was ik niet helemaal tevreden met mijn race en mijn dertiende plek. Nu realiseer ik mij dat ik er na veel tegenslagen toch maar weer stond, daar ben ik nu toch wel trots op. De rest van het seizoen was vergelijkbaar. Ik had gewoon een trainingsachterstand waardoor ik over de meeste wedstrijden niet helemaal tevreden was. Maar achteraf was het een prima jaar. Ik haalde brons op het NK 5000 meter en liep later ook nog een persoonlijk record van 15:38. Dat najaar begon de ellende van de volgende blessure.’
Je ging weer op trainingskamp, op hoogte in het Franse Font Romeu. In november 2024 liep je een achillespeesblessure op, zei je.
‘Ik denk dat ik de blessure opliep bij de Crosscup in Roeselare. Ik ging op en neer vanuit Font Romeu. De ondergrond in Roeselare was heel slecht voor mijn enkels. In de laatste week in Font Romeu werden mijn pezen heel dik en stijf. Eenmaal terug in Nederland dachten de specialisten dat het wel mee zou vallen met de blessure. Toch kregen we er geen grip op, telkens kon ik een paar dagen/weken lopen maar dan kwam de pijn en zwelling toch weer terug. We besloten al snel een streep te zetten door de Warandeloop en daarmee kwalificatie voor de EK cross. Uiteindelijk heb ik heel erg lang gekwakkeld met deze blessure. 2025 is wel echt een hardloopjaar om snel te vergeten.’
Lees ook: Van drie stressfracturen via NK-goud naar Kenia: Sam van Keulen terug op 1500 meter
Gaat zo’n jaar snel voorbij?
‘Ja en nee. Je went er wel aan. Je vind wel een nieuw ritme. Ik heb geprobeerd om het mezelf zo leuk mogelijk te maken. Ik kocht een ElliptiGo (een staande fiets waarbij de loopbeweging wordt nagebootst, red.) en een nieuwe racefiets. Ik ga vaak fietsen met SPAAK, een wielercafé in Groningen dat elk weekend groepsritten maken. Dat vind ik heel leuk. Ik fiets zo 100 kilometer als ik met ze ga fietsen, terwijl als dat op mijn schema zou staan ik er als een berg tegenop zou zien. Mijn mindset rondom alternatief trainen is sowieso enorm veranderd. Deze week heb ik hier in Monte Gordo een prachtige rit mogen doen, op mijn loopvrije dag. Daar geniet ik nu van. Eerst moest ik fietsen, nu accepteer ik gewoon dat het bij de revalidatie hoort en probeer ik er iets leuks van te maken. Ik kreeg wel hele goede begeleiding van Suzanne Voorrips als revalidatiecoach. Nu kan ik wel weer veel trainingen mee draaien, dat is heel fijn. Ik voel me ook gelijk weer meer onderdeel van het team. Straks als ik richting wedstrijden ga trainen zal ik wel weer over gaan naar Eddy, maar zover zijn we nog niet, al gaat het lopen nu echt wel goed. Daarnaast kocht ik samen met mijn vriend Eric, tevens atleet, vorig jaar een huis Haren. Het is een flink project en we doen bijna alles zelf, dus dat zorgt ook voor de nodige afleiding.’
Is er nog door je hoofd gegaan: ik ga gewoon lekker wielrennen?
‘Jazeker. Dat is echt wel door mijn hoofd gegaan. Mijn lichaam gaat niet zo goed op schokbelasting. Dat mis je volledig op de fiets. Op de fiets had ik nergens last van. Fietsen vond ik in 2025 vaak leuker dan hardlopen. Ik heb wat geïnformeerd naar aansluiten bij een wielerteam. Maar ergens wist ik: als het straks weer goed gaat, wil ik weer lopen. Ik krijg ook meer energie van het lopen. Een wedstrijd fietsen is ook wel een vak apart. Fietsen duurt ook wel echt lang, zeker als je met een huis bezig bent. Met mijn atletenmanager bij HOKA heb ik goed contact gehouden. Het merk, waar ik in 2022 tekende, heeft mij door de blessure heen geholpen. Ik sta daar dit jaar nog onder contract.’
Sinds november gaat het hardlopen weer lekker?
‘Ja, sinds het najaar. In november ben ik terecht gekomen in ziekenhuis de Gelderse Vallei voor een second opinion, omdat ik maar bleef kwakkelen. Daar ben ik heel goed geholpen. Ze hebben een zoutoplossing rond de achillespees gespoten om verkleving op teheffen. Volgends mij heet dat een high volume injectie. Dat heeft echt de doorslag gekregen. Ik moest gelijk na die injectie weer gaan belasten. Ik heb een heel opbouw protocol gevolgd door hardlopen op de AlterG. Nu ben ik nog niet met wedstrijden bezig. Ik wil er geen druk op zetten, dan móet je weer dingen. Ik voel mij nu niet meer geblesseerd, maar ik ben ook nog niet fit. Daar wil ik gewoon de tijd voor nemen. Nu moet ik gewoon focussen op wat mijn lichaam toestaat.’
Wat houdt je vooral bezig?
‘Weer fit en belastbaar worden. En klussen in ons huis natuurlijk. Nou ja, alleen de makkelijke en lichte klusjes hoor. Het zware werk laat ik aan de mannen over. Mensen denk dat je bij een blessure heel veel tijd overhoudt, maar misschien ben ik nu wel meer tijd kwijt. Ik kook heel erg graag en ben wel creatief. Ik ben nog niet met wedstrijden bezig. Ik hoop bij de wegwedstrijden in het najaar weer mee te kunnen doen. Hoe goed ik dan ben zien we dan wel. De sfeer bij wegwedstrijden vind ik ook gewoon supe leuk. Eerst kijk ik uit naar ons huis dat straks hopelijk bewoonbaar is. Komende maandag worden de keuken en vloer geleverd. De hele bovenverdieping en tuin moeten nog worden gedaan. Maar het idee is om deze maand alvast beneden te gaan wonen. Een eigen plekje, daar heb ik wel heel veel zin in.’
Foto’s: Erik van Leeuwen & eigen bezit
- Silke Jonkman kan weer pijnvrij hardlopen: ‘Ik was veel te licht’
- World Relays: Doel van vier WK-tickets behaald in swingend Gaborone
- World Relays Botswana cruciaal toernooi voor startplekken zes estafetteteams
- Fotodagboek van Ivar Engels in Monte Gordo
- Van drie stressfracturen via NK-goud naar Kenia: Sam van Keulen terug op 1500 meter